phone icon020 696 3000
Nederlands | English
divider

Artikel

separator

Deel dit artikel op social media:


Beroepsfout advocaat: de ideale witwastruc?

/

De rechtbank Midden-Nederland heeft op 28 juni 2018 een opmerkelijke uitspraak gedaan over een vermeende beroepsfout van een strafpleiter. Civiele procedures over beroepsfouten van advocaten die strafzaken behandelen komen bijna nooit voor.

Veel contant geld in huis

Wat was het geval? Een man word in voorarrest gezet. In zijn huis wordt € 374.215 cash aangetroffen. Justitie neemt dat geld in beslag. Ook wordt een voorraad hasj aangetroffen. De strafadvocaat gaat in onderhandeling met de Officier van Justitie over een transactie (een schikking van een strafzaak, waarbij de verdachte een bedrag aan de Staat betaalt; in ruil daarvoor wordt de verdachte niet verder vervolgd). De transactie wordt op papier gezet, besproken en getekend. De verdachte komt vrij: zijn strafzaak is van de baan. En hij is het in beslag genomen bedrag kwijt plus een extra bedrag van € 40.000. Want dat zat in de deal.

Cliënt klaagt advocaat aan

De ex-verdachte klaagt dan zijn advocaat aan in een civiele procedure, omdat hij niet goed begrepen zou hebben wat de transactie inhield. Er zou een taalprobleem zijn, en de advocaat zou niet goed uit hebben gelegd hoe de deal met justitie er uitziet. De advocaat spreekt de stellingen van zijn ex-cliënt tegen. Hij zegt de aard en consequenties van de transactie juist meermalen besproken te hebben, zodat de ex-cliënt wist wat hij tekende.

Beroepsfout?

Bij rechtszaken over beroepsfouten gaat het bijna altijd om schade in de vorm van een misgelopen bedrag. Bijvoorbeeld een schadevergoeding. Als een advocaat in een civiele procedure te laat een conclusie indient of niet op tijd hoger beroep instelt, dan is sprake van een duidelijke beroepsfout. Als door deze fout de procedure mislukt, in die zin dat het gestelde doel waarschijnlijk gehaald zou zijn als de beroepsfout niet was gemaakt, dan maakt de ex-client die de advocaat aansprakelijk stelt voor de gevolgen van de schade een goede kans op schadevergoeding. Daarbij kijkt de rechter naar de vermoedelijke afloop van de zaak als de fout niet gemaakt zou zijn.

Vrijheidsstraf

Maar bij een strafzaak ligt dat anders. Het is immers veel moeilijker om objectief te maken dat in een strafzaak een fout wordt gemaakt door een advocaat. Zou een gevangenisstraf van 18 jaar wegens moord 2 jaar lager uit zijn gevallen als de advocaat een bepaald verweer had gevoerd? Wie zal het zeggen. De civiele rechter kan de strafzaak moeilijk overdoen. Echter: niet elke strafzaak draait om de hoogte van een vrijheidsstraf. Het kan bij een strafzaak ook gewoon gaan om de centen, zoals in deze zaak. De verdachte ex-cliënt was aan de transactie € 40.000 + € 374.215 en een waardevolle lading hasj kwijt. Hij heeft maar kort vast gezeten, en kocht door te betalen zijn vrijheid terug.

Alternatieve aanpak

Denkbaar is natuurlijk dat de verdachte de transactie aan is gegaan zonder dat het alternatief goed is doorgesproken. Het behoort tot de taak van een strafadvocaat om het alternatief te schetsen als er wat te kiezen valt voor de cliënt (een verdachte van een zwaar misdrijf heeft geen recht op een transactie, maar in deze zaak was de Officier van Justitie blijkbaar wel bereid een deal te maken). Maar wat is dan het alternatief voor een transactie met het OM? Dat alternatief was om de zaak voor te laten komen en voor vrijspraak te gaan. Een alles-of-niets scenario, want als de rechtbank de verdachte niet vrijspreekt, kan een hoge gevangenisstraf volgen. Maar hoe weeg je je kansen af? De hasj en de grote hoeveelheid contant geld vallen moeilijk te ontkennen: de verdachte had de schijn tegen. Het lijkt mij dat de ex-verdachte een hoog risico liep om veroordeeld te worden tot een lange straf. En daarnaast liep hij risico op een ontnemingsvordering, waardoor hij hoe dan ook het geld kwijt was. Zo gezien maakte de advocaat geen slechte deal met de officier van justitie: het geld was de man in beide gevallen kwijt,  maar bij de transactie hoefde hij maar kort te zitten.

Rechtbank wijst claim af

Dat verklaart dat de rechtbank de claim tegen de advocaat afwijst. Voor de rechtbank staat niet vast dat de advocaat geen goede uitleg heeft gegeven over de transactie. En daarnaast staat voor de rechtbank niet vast dat de ex-verdachte meer te verwachten had van een inhoudelijke behandeling van de rechtszaak bij de strafrechter. In andere woorden: er is gewoon geen sprake van een fout, de advocaat haalde er juist veel uit.

Ideale witwastruc?

Stel nu dat deze advocaat wel – zonder twijfel – een beroepsfout had gemaakt. Dan was de claim tegen de advocaat misschien wel geslaagd. Dat zou dan een briljante witwastruc zijn. Ga maar na: het bedrag van € 374.215  was niet echt eerlijk verdiend, en de verdachte was ook niet van plan er belasting over te betalen. Maar als je dat geld dan kwijt raakt door een beroepsfout van je advocaat, dan heb je recht op schadevergoeding. Dat wordt dan keurig netjes betaald door de beroepsaansprakelijkheidsverzekering van de advocaat, over de bank. En zo komt een contant, besmet geldbedrag opeens keurig binnen op de bank. Maar misschien moet ik niemand op ideeën brengen…..

Gepubliceerd door Marius Hupkes

separator

Deel dit artikel op social media: